4 minuty czytania

Bądź jak japoński wojownik! Matcha i Sencha ‒ właściwości, różnice i zastosowanie

Obie to herbaty zielone z gatunku Camellia sinensis, obie są też bardzo zdrowe. Przyspieszają procesy metaboliczne, chronią przed wolnymi rodnikami i łagodnie pobudzają. Są też pod każdym względem wyjątkowe. Poznajcie bliżej herbaty sencha i matcha!

Matcha i sencha ‒ historia dwóch mnichów

Gatunek zielonej herbaty Camellia sinensis pochodzi z Tybetu, gdzie był od dawien dawna hodowany przez buddyjskich mnichów. Jednak jego późniejszą popularność zawdzięczamy mnichowi Eisai, który był Japończykiem. Spędził większość życia w Tybecie, a do rodzinnego kraju powrócił pod koniec XII w. Ze swojej wyprawy przywiózł nasiona herbaty wraz z buddyjskimi metodami przygotowywania zielonego, sproszkowanego naparu. Wkrótce ulepszono też sposób jej uprawy: w zacienionych warunkach, tak aby zachowała maksimum aromatu oraz korzyści zdrowotnych.

Matcha uchodziła za dobro rzadkie, luksusowe: pili ją tylko mnisi podczas ceremonii oraz wojownicy stanowiący ówczesną japońską arystokrację. W ten sposób narodziła się japońska ceremonia picia herbaty ‒ chanoyu ‒ która z czasem przeniknęła do kolejnej klasy społecznej, kupców.

Japonia

Sencha z kolei zaczęła swoją karierą w Japonii w XVII w. Była bardziej dostępna dla przeciętnego Japończyka, ponieważ nie wymagała żadnych specjalnych zabiegów podczas hodowli i przygotowania do spożycia ‒ by cieszyć się jej smakiem, wystarczyło wrzucić liście do wrzątku.

Zwyczaj picia senchy spopularyzował w XVIII w. japoński poeta i mnich Baisao (jego nazwisko tłumaczy się jako „stary sprzedawca herbaty”). Ponoć miał on zwyczaj regularnie opuszczać mury klasztoru i wędrować po ulicach Kyoto, by w zamian za darowizny parzyć przechodniom herbatę. Jako piewca prostoty przeciwstawiał się w ten sposób elitarnemu, złożonemu obyczajowi chanoyu. Podziałało: obecnie 80% herbaty produkowanej w Japonii to właśnie sencha.

Sposób uprawy

Uprawa herbat gatunku Camellia sinensis wymaga żyznej, odpowiednio kwaśnej gleby i wilgotnego, niezbyt ciepłego klimatu ‒ dlatego najlepiej udaje się w wysokogórskich regionach środkowych Chin i Japonii. Krzewy przeznaczone na matchę na 20 dni przed zbiorami przykrywa się specjalnymi płachtami, by osłonić ją od słońca (dawniej były to maty bambusowe). Rośliny przeznaczone na senchę rosną nieosłonięte.

Zbiory zaczynają się w kwietniu: do końca maja trwa pierwsza tura, druga przypada na przełom czerwca i lipca, a ostatnia odbywa się w sierpniu. Im późniejsze liście, tym słabszy aromat i mniej wartości odżywczych, dlatego warto zwrócić uwagę na datę zbioru. Sencha & Matcha ONE MORE LUV pochodzi z maja.

Różnica pomiędzy senchą a matchą zachodzi też na poziomie obróbki: liście matchy są na koniec rozkładane do ostatecznego suszenia, senchy zaś ugniatane i skręcane w zwoje ‒ w ten sposób obie herbaty rozwijają nieco inny aromat.

Właściwości herbaty zielonej: matcha i sencha

Ze względu na dłuższą ekspozycję słoneczną, sencha zawiera więcej katechin ‒ silnych przeciwutleniaczy, które odpowiadają za neutralizowanie wolnych rodników, a tym samym hamują procesy zapalne, opóźniają starzenie się, korzystnie wpływają na układ krwionośny i obniżają poziom glukozy we krwi. Z drugiej strony matcha zawiera więcej kofeiny, która daje efekt pobudzający, oraz L-teiny odpowiedzialnej za stabilizację nastroju.

Sencha ma silniejszy, odświeżający aromat, który pozostawia lekko owocowy posmak. Matcha jest łagodniejsza, o gładkim smaku pozbawionym goryczki. Różnią się również barwą: sencha ma kolor ciemnozielony, podczas gdy matcha intensywny jasny zielony.

Zieloną herbatę dobrego gatunku warto pić codziennie. Może niekoniecznie w tak rytualny sposób, jak zwykli to czynić Japońscy wojownicy. Wystarczy zwyczaj zaparzenia jej sobie po posiłku. 

parzenie herbaty zielonej